काठमाडौं, १९ कात्तिक —नेपाली कम्युनिस्ट आन्दोलन फेरि एकपटक ठूलो एकताको चरणमा प्रवेश गरेको छ। करिब १० वटा कम्युनिस्ट घटकहरू एउटै राजनीतिक ध्रुवमा एकत्रित भएको घटनालाई संयोजक पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ले “अविस्मरणीय ऐतिहासिक क्षण” का रूपमा चित्रण गरेका छन्।
बुधबार काठमाडौंमा आयोजित पार्टी एकता घोषणा सभामा प्रचण्डले भावनात्मक र राजनीतिक दुवै सन्देश समेट्दै भने,
आजको दिन नेपाली कम्युनिस्ट आन्दोलनको इतिहासमा कहिल्यै नबिर्सने हुनेछ। यो एकता केवल औपचारिक सम्झौता होइन, वैचारिक संघर्ष र राजनीतिक यात्राबाट परिपक्व बनेका नेताहरूको साझा प्रतिबद्धता हो।”
पछिल्ला केही वर्षयता नेपाली कम्युनिस्ट आन्दोलन विभाजन र पुनःसंघटनको दोहोरिने चक्रमा फँस्दै आएको छ। नेकपा (एमाले) र नेकपा (माओवादी केन्द्र) को २०७५ सालको एकता र त्यसपछि भएको विभाजनले आन्दोलनलाई अस्थिर बनाएको थियो। त्यसैबीच, थुप्रै साना–ठूला वाम घटकहरू छुट्टाछुट्टै अस्तित्वमा रहँदा वाम राजनीतिले प्रभाव गुमाउँदै गएको विश्लेषण हुँदै आएको थियो।
त्यस सन्दर्भमा, अहिलेको यो एकता — जहाँ दशकौंका वैचारिक मतभेद र संगठनात्मक प्रतिस्पर्धा पन्छ्याई साझा मोर्चा बनाइएको छ — कम्युनिस्ट राजनीतिमा पुनःसंरचनाको संकेत मानिएको छ।
प्रचण्डका अनुसार, यो एकता केवल वाम शक्तिको पुनर्संयोजन नभई देशको राजनीतिक संकट समाधान गर्ने राष्ट्रिय एकताको सूत्र पनि हो।
उनका शब्दमा,
> “नेपाली राजनीतिमा देखा परेका चुनौती र संकट समाधान गर्नका लागि आजको दिनले नयाँ आधार तयार पारेको छ। यो केवल कम्युनिस्ट आन्दोलनको विजय होइन, राष्ट्रिय राजनीतिक स्थायित्वतर्फको अग्रसरता पनि हो।”
विश्लेषकहरूले यसलाई प्रचण्डको नेतृत्व पुनःस्थापित गर्ने रणनीतिक प्रयास*का रूपमा पनि हेरेका छन्। पछिल्ला वर्षमा माओवादी केन्द्र साना दलहरूको गठबन्धनमा सीमित हुँदै आएको बेला, यस्तो व्यापक वाम एकता प्रचण्डका लागि पुनःकेन्द्रमा फर्किने अवसर हो।
एकताबाट कम्युनिस्ट आन्दोलनले पुनःसङ्गठित शक्ति प्रदर्शन गर्न सक्ने सम्भावना बढेको छ। तर, नेपाली वाम राजनीतिमा देखिने परम्परागत व्यक्तिगत अहं, नेतृत्वको प्रतिस्पर्धा र वैचारिक अस्पष्टता अझै पनि मुख्य चुनौती बनेको छ।
यदि यो एकता केवल नेतृत्व केन्द्रित सम्झौता हो भने, लामो समय टिक्न कठिन हुनेछ। तर, यदि यो नीतिगत र वैचारिक एकता हो भने, नेपाली राजनीतिमा पुनःस्थिरता ल्याउने सम्भावना छ।”
आजको दिनले नेपाली कम्युनिस्ट आन्दोलनलाई नयाँ ऊर्जा र दिशा दिएको देखिन्छ। १० घटकहरूको एकीकरण केवल अतीतका विभाजनहरूको घाउमा मलम लगाउने प्रयास मात्र होइन, आगामी राजनीतिक समीकरणहरूमा निर्णायक भूमिका खेल्ने सम्भावना पनि बोकेको छ।
तर, इतिहासका धेरै उदाहरणहरूले देखाएझैँ, एकताको घोषणा भन्दा कठिन कुरा *एकताको कार्यान्वयन हो। अब आउने दिनमा यो अभूतपूर्व भनिएको एकता व्यवहारमा कति टेकेर उभिन्छ — त्यसले नै प्रचण्डको आजको दाबीलाई इतिहासले कसरी सम्झने भन्ने निर्धारण गर्नेछ।
प्रतिक्रिया!!
सम्बन्धित खबर
